Hillegom – Een karakteristieke woning langs het spoor in Hillegom gaat zijn monumentenstatus verliezen. De gemeenteraad bespreekt het voorstel begin juni, maar in de commissie bleek al dat er brede steun is om het huis aan de 2e Loosterweg 2 van de monumentenlijst te halen. Volgens het nieuwe erfgoedbeleid scoort het pand namelijk nét te laag om nog beschermd te blijven.
De woning is rond 1900 gebouwd als zogenoemde ‘chefswoning’ voor de Hollandsche IJzeren Spoorweg-Maatschappij en staat sinds 2008 op de gemeentelijke monumentenlijst. Het pand kreeg destijds een cultuurhistorische waardering van veertien punten. Dat was jarenlang voldoende om de monumentale status te behouden.
Maar begin dit jaar veranderde de gemeente de spelregels. In het nieuwe monumentenbeleid, dat in februari werd vastgesteld, is bepaald dat woningen minimaal zestien punten moeten halen om beschermd te blijven. Voor de spoorwoning veranderde er ondertussen niets, een nieuw onderzoek van bouwhistorisch bureau MoNed concludeerde dat de waardering van veertien punten nog altijd terecht is.
De bewoners proberen al ruim een jaar van de monumentenstatus af te komen. ‘De aanvragers hebben lang moeten wachten, hopelijk wordt hun geduld nu eindelijk beloond’, zegt Kees Langeveld van CDA.
Een eerste verzoek van de aanvragers werd in november 2025 nog afgewezen door de gemeenteraad. Een dag later dienden zij direct een nieuw verzoek in, ditmaal met een beroep op het toen nog nieuwe monumentenbeleid van Hillegom. Zij stemden ermee in de behandeling uit te stellen totdat het nieuwe beleid officieel was vastgesteld. Volgens de eigenaren is daarmee nu glashelder dat hun woning niet langer aan de voorwaarden voldoet.
De gemeentelijke adviescommissie voor erfgoed en omgevingskwaliteit lijkt die conclusie inmiddels te volgen. De commissie stelde in april vast dat de puntentelling van 14 correct is en dat het huis daarmee onder de nieuwe ondergrens blijft. ‘Het pand komt in aanmerking om van de monumentenlijst afgehaald te worden’, schrijft de commissie. Volgens D66 is het daarom ‘Bestuurlijk verantwoord om de woning van de monumentenlijst te schappen’, aldus Jordy van Maris.
Vanuit meerdere fracties klonk bovendien tevredenheid over het nieuwe beleidskader voor monumenten, het zou hierdoor makkelijker zijn om gebouwen te toetsen. ‘Het is gelukt met het nieuwe beleid objectieve criteria vast te stellen’, zegt Robbert Janssen van Bloeiend Hillegom. Bart van Dorp (BBH) sluit zich hierbij aan: ‘Het is een duidelijk en eerlijk systeem.’
Ook wethouder Rory Semrek is tevreden over het nieuwe monumentenbeleid. ‘Het mooie van dit beleidskader is dat het werkt met objectieve criteria. Daardoor is voor iedereen duidelijk op basis waarvan besluiten worden genomen.’
De CDA-fractie is nog benieuwd of het pand aan de Loosterweg automatisch onder de categorie ‘karakteristieke panden’ komt te vallen. Dit zijn gebouwen met cultuurhistorische waarde die beeldbepalend zijn voor een buurt, maar niet de zware beschermde status van een gemeentelijk monument hebben.
Over karakteristieke panden is echter nog veel onduidelijk volgens de wethouder: ‘Daar kom ik schriftelijk op terug.’
Het ziet ernaar uit dat de woning na juni officieel uit het gemeentelijk erfgoedregister verdwijnt. Hillegom houdt dan nog 22 gemeentelijke monumenten over.
