Analyse verkiezingen: dit beloven de politieke partijen in Lisse

Lisse – De gemeenteraadsverkiezingen komen steeds dichterbij. Op woensdag 18 maart mogen Lissers naar de stembus om te bepalen welke politieke partijen er in Lisse aan de macht komen. Er doen zes partijen mee: CDA, D66, GroenLinks-PvdA, Nieuw Lisse, SGP en de VVD. Maar wat beloven die politieke partijen eigenlijk?

Verantwoording
BO vergelijkt in elke Bollenstreekse gemeente de verkiezingsprogramma's van de partijen die meedoen aan de verkiezingen. Er wordt gekeken naar zeven thema's. Vier thema's zijn hetzelfde voor alle gemeenten in de Bollenstreek: wonen, financiën, veiligheid en de opvang van vluchtelingen. 

Daarnaast zijn er per gemeente twee specifieke thema's: in Lisse zijn dat 'klimaat en energie' en 'cultuur'. Tot slot is er nog het thema 'opvallend', waarin er per partij één opvallende belofte wordt uitgelicht. 

Financiën

Een van de grootste onderwerpen in Lisse is het geld: de gemeente probeert al jaren financieel gezond te worden. Om dat probleem op te lossen, komen partijen met creatieve oplossingen.

Zo willen de SGP, VVD en GroenLinks-PvdA minder door de gemeente ingehuurde adviesbureaus zien. De SGP ziet kansen voor AI om de ambtenaren in Lisse te helpen, terwijl de VVD juist kijkt naar meer samenwerking met Hillegom en Teylingen (HLT). Volgens de VVD moet ook het afvalbeleid samen worden gevoegd met Hillegom en Teylingen om de kosten voor Lissers omlaag te halen. Ook het CDA wil een nieuw belastingsysteem: de rioolheffing moet één grote heffing worden voor het gebruik van water én groen. 

Nieuw Lisse wil dat meer arbeidsmigranten zich laten inschrijven, zodat de gemeente meer geld verdient. Ook moet de toeristenbelasting volgens de partij omhoog. Dat laatste wil GroenLinks-Pvda ook: de partij wil een ‘vermakelijkheidsretributie’, waarbij iedere bezoeker van Keukenhof een euro extra moet betalen aan de gemeente. 

Daarnaast stellen de VVD en het CDA een eigen bijdrage in de zorg voor. De VVD wil dat voor ouders van kinderen in de jeugdzorg, het CDA wil een eigen bijdrage voor de WMO, de wet die ervoor zorgt dat kwetsbaren zo lang mogelijk op zichzelf kunnen blijven wonen.

Bijna alle partijen benoemen wel dat de Onroerendezaakbelasting (OZB) niet verhoogd mag worden. Alleen Nieuw Lisse heeft dat niet in het verkiezingsprogramma staan. De andere vijf partijen vinden dat de OZB alleen met de inflatie mee mag stijgen.

Wonen

Alle politieke partijen willen dat er gebouwd wordt in Lisse, en het liefst voor eigen inwoners. Maar hoe en in welke mate, dat verschilt. Zo willen D66 en GroenLinks-PvdA het liefst hoogbouw zien in Lisse, terwijl de SGP een stuk terughoudender is: uitbreiding van Lisse is volgens de SGP alleen goed als aangetoond kan worden dat het echt nodig is. Ook de VVD zegt ‘het gesprek aan te durven gaan’ wanneer het vindt dat Lisse te vol is. 

Om de woningnood tegen te gaan, willen Nieuw Lisse, GroenLinks-PvdA en D66 woningsplitsen mogelijk maken. Nieuw Lisse en GroenLinks-PvdA willen, net zoals het CDA en de SGP, lege gebouwen veranderen in woningen. Veel partijen noemen de doorstroom van ouderen naar seniorenwoningen als een oplossing voor de woningnood, D66 en de VVD willen senioren ook financieel helpen bij die stap. 

Waar de SGP wel ouderenwoningen wil, keurt het moderne oplossingen als tiny houses af. Ook zijn er verschillen tussen partijen over de zelfbewoningsplicht en het anti-speculatiebeding, een regel dat huizen niet snel doorverkocht mogen worden. Het CDA wil deze twee regels invoeren, VVD wil ze juist ‘minder star maken’. 

Als mogelijke locatie voor huizen wordt het terrein van Swets & Zeitlinger genoemd door D66, CDA en de VVD. Nieuw Lisse wil het bedrijventerrein aan de Vennestraat verplaatsen voor woningen. GroenLinks-PvdA komt met de meest gewaagde locatie: bollengrond.

Opvang van vluchtelingen

En hoe zit het dan met woningen voor vluchtelingen? De Lissese partijen erkennen de Spreidingswet, maar zijn daar niet allemaal even blij mee. Zo spreekt Nieuw Lisse zich uit tegen de Spreidingswet, en zegt ook de VVD terughoudend te zijn als het aankomt op asielopvang. D66 ondersteunt de Spreidingswet, en GroenLinks-PvdA vindt dat Lisse solidair moet zijn met omliggende gemeenten als het gaat om de opvang van asielzoekers.

Het CDA, Nieuw Lisse en GroenLinks-PvdA willen statushouders in flexwoningen opvangen, net zoals starters en andere spoedzoekers. D66 en de VVD noemen geen manier om de vluchtelingen opvangen, maar de VVD benadrukt wel dat vluchtelingen zo snel mogelijk aan het werk moeten. 

De SGP heeft niets in het verkiezingsprogramma staan over de opvang van vluchtelingen.

Veiligheid

Alle partijen willen een veiliger Lisse, maar per partij verschilt de aanpak daarvan. Zo wil D66 extra BOA’s inzetten, terwijl de VVD en de SGP de huidige politie vaker op straat willen zien. Het CDA richt zich juist op digitale veiligheid: inwoners moeten volgens de partij voorlichting daarover krijgen. GroenLinks-PvdA vindt vooral de vroege aanpak van jeugdcriminaliteit belangrijk: zo mag er niet bezuinigd worden op jongerenwerkers. Ook D66 wil jeugdwerkers inzetten om criminaliteit onder jongeren tegen te gaan. De VVD en de SGP vinden dat er vaker moet worden opgetreden tegen jeugdoverlast. Nieuw Lisse wil geld vrijmaken per woonwijk zodat inwoners het zelf veilig en leefbaar houden. 

Ook de veiligheid in het verkeer is een punt waarop de meningen verschillen tussen de partijen. D66, Nieuw Lisse en GroenLinks-PvdA willen dat de maximumsnelheid op meer plekken in Lisse naar 30 kilometer per uur gaat. Nieuw Lisse wil daarnaast dat wandelaars en fietsers vaker voorrang krijgen. Het CDA ziet graag veranderingen in de veiligheid op de Loosterweg-Zuid, de SGP wil fietsstraten rondom scholen, waar de auto te gast is. 

Klimaat en energie

Windmolens waren in de afgelopen jaren een groot onderwerp van discussie in Lisse. De SGP en het CDA zijn in hun verkiezingsprogramma de enige partijen die zich hard uitspreken tegen windmolens. De twee partijen willen ook geen grote zonnevelden, maar liever zonnepanelen op daken van huizen. 

De VVD laat de deur op een kier staan: de partij wil geen losse windmolens, maar langs wegen of water kunnen wel kleine windmolens komen. De partij wil vooral landelijke kernenergie als energiebron. D66 zegt wel in te zetten op lokale windenergie en GroenLinks-PvdA is voorstander van windmolens en zonnevelden. Nieuw Lisse zegt niets over windmolens, maar wil wel lokale buurtbatterijen, net zoals D66.

Duurzaamheid in de bollensector is ook van belang voor meerdere partijen. D66 wil het water en de lucht gaan monitoren om schadelijke stoffen uit de bollenteelt te meten, GroenLinks-PvdA wil bufferzones rond woningen, scholen en natuurgebieden waar geen pesticiden worden gebruikt in de bollenteelt. De VVD en het CDA willen ook meewerken aan biologische of emissieloze bollenteelt. SGP en Nieuw Lisse hebben duurzaamheid in de bollensector niet in hun verkiezingsprogramma staan.

Cultuur

De subsidies voor cultuur staan onder druk in Lisse. Ook in de verkiezingsprogramma’s is dat terug te zien, waar vooral de VVD en GroenLinks-PvdA lijnrecht tegenover elkaar staan. De VVD wil culturele instellingen zo snel mogelijk financieel zelfstandig maken, minder afhankelijk van subsidies. GroenLinks-PvdA is juist fel tegen ‘de vermarkting van cultuur’ en wil een publiek debat organiseren, met de vraag of er meer geld naar cultuur moet gaan. 

Floralis is toonaangevend: GroenLinks-PvdA is tegen de commerciële exploitatie, de VVD wil juist meedenken over commerciële exploitatie. Al moet er volgens de VVD wel oog blijven voor de maatschappelijke functies van het theater. 

Andere partijen richten zich vooral op ‘t Huys Dever: de SGP en D66 willen ‘t Huys Dever behouden, en het CDA wil dat de gemeente soms te hulp gaat schieten als ‘t Huys Dever of De Zwarte Tulp vraagt om steun. Nieuw Lisse doet geen specifieke beloftes over culturele gebouwen, maar wil wel ‘de herkenbare identiteit van Lisse behouden’. 

Verder wil Nieuw Lisse investeren in nieuwe wandelroutes, en komt D66 met een plan om vouchers te geven aan jongeren die experimenteren met cultuur. Het CDA en GroenLinks-PvdA willen dat arme gezinnen via bepaalde regelingen toch culturele plekken kunnen blijven bezoeken.

Opvallend

Iedere partij heeft ook unieke voorstellen in het partijprogramma staan. Zo heeft D66 een verrassend plan in het programma staan: de partij spreekt zich als enige uit voor een fusie met omliggende gemeenten. Welke gemeenten dat zijn, schrijft de partij er niet bij. 

De SGP wil als enige partij dat de coffeeshop in Lisse verdwijnt. Volgens de partij trekt de winkel veel niet-Lissers en zorgt het voor drugsgebruik onder jongeren. Het CDA richt zich met hun unieke voorstel ook op jongeren, maar dan op een andere manier: de partij wil onderzoeken of er een zomerschool in Lisse kan komen, waar jongeren kunnen werken aan hun talenten. 

Nieuw Lisse is de enige partij die de hondenbelasting volledig af wil schaffen. De VVD wil dat de gemeente 95% van alle terugbelverzoeken ook echt nakomt. GroenLinks-PvdA heeft als uniek voorstel om reclames voor gokken, vliegen en fossiele industrieën langs de openbare weg in Lisse te verbieden. 

De VVD en GroenLinks-PvdA hebben daarnaast nog een interessant voorstel: treinstation Keukenhof moet weer open. De SGP wil dat ook, maar alleen in het Keukenhof-seizoen.

De gemeenteraadsverkiezingen bij Bollenstreek Omroep
Bollenstreek Omroep werkt op meerdere manieren naar de gemeenteraadsverkiezingen toe op 18 maart 2026. Er wordt per gemeente teruggeblikt op de afgelopen vier jaar. De politieke partijen in iedere gemeente mogen zelf ook nog terugblikken op de afgelopen vier jaar.

Naast terugblikken wordt er ook vooruitgeblikt. Iedere lijsttrekker wordt voorgesteld, en BO gaat de straat op in iedere dorpskern om te kijken wat u belangrijk vindt in de lokale politiek. Daarnaast volgen er analyses van partijprogramma's: wat zijn de plannen voor de toekomst en waar liggen de verschillen tussen de partijen?

Een overzicht van alle informatie over de gemeenteraadsverkiezingen, waaronder de eigen verhalen van BO, is hier terug te vinden. 

In de week voor de verkiezingen vinden de traditionele verkiezingsdebatten bij BO plaats. Die worden live uitgezonden op tv en YouTube en zijn vervolgens ook terug te kijken. De verkiezingsavond zelf sluit BO af met een live-uitzending met uitslagen.