Lisse – Geen geruzie, machtsspelletjes of achterkamerpolitiek, maar samenwerking. Dat is waar de nieuwe gemeenteraad in Lisse naartoe werkt. De politiek kiest er bewust voor om de komende vier jaar niet te werken met ‘regeringspartijen’ zoals in Hillegom, Noordwijk en Teylingen. Lisse wil een raadsakkoord: een lijst met punten waarover álle zes politieke partijen mee mogen denken.
Het lukte de gemeenteraad in de periode 2022-2026 ook al om met een raadsakkoord te werken. Maar kan dat nu weer? Over welke punten zijn de partijen het al eens? En nog belangrijker: over welke punten zijn de partijen het niet eens?
Het is de puzzel van verkenners Paul de Bruijn en Marvin Polak, in dit artikel uitgelegd.
Verkiezingsuitslag Lisse
Nieuw Lisse: 7 zetels
VVD: 4 zetels
CDA: 3 zetels
Progressief Nederland (Pro, voorheen GroenLinks-PvdA): 2 zetels
D66: 2 zetels
SGP: 1 zetel
Totaal aantal zetels: 19
Zetels nodig voor meerderheid: 10
Wonen
Hét thema tijdens de gemeenteraadsverkiezingen in maart was woningbouw. De politieke partijen zijn het in Lisse in ieder geval over één ding eens: er moet op het gebied van wonen wat gebeuren.
Hoewel iedere partij andere plannen heeft, wijzen bijna alle raadsleden naar één plek: het terrein van Swets & Zeitlinger aan de Heereweg. Daar moeten huizen komen volgens Nieuw Lisse, VVD, CDA, Pro en D66. Alleen de SGP (één zetel) is niet enthousiast: de partij ziet liever dat het gebied bedrijventerrein blijft.
De SGP bouwt liever op een andere, gevoeligere plek: bollengrond. Lijsttrekker Arie Balkenende probeerde tijdens het lijsttrekkersdebat van BO de deur op een kier te zetten voor ‘bouwen op bollengrond’. Hij kreeg steun van Pro, toen nog GroenLinks-PvdA. De deur werd echter hard dichtgegooid door winnaars Nieuw Lisse en VVD. Daarom is de kans heel klein dat er de komende jaren in Lisse op bollengrond gebouwd zal worden.
Tot slot is er nog een andere discussie: als er ergens in Lisse wordt gebouwd, hoe hoog mag dat dan zijn? Nieuw Lisse is daar niet duidelijk over, maar mede-winnaar VVD zegt: ‘Waar het kan, vinden wij hoogbouw acceptabel’. Ook D66 en Pro zien graag hoogbouw in Lisse komen, waarbij Pro zelfs spreekt van gebouwen van acht tot tien verdiepingen hoog. CDA en SGP hebben geen uitgesproken mening over hoogbouw in Lisse.
Uitleg: wat is een raadsakkoord precies?
Een raadsakkoord is een lijst met doelen voor de komende vier jaar. Alle partijen krijgen de kans om aan deze lijst mee te werken. Als alle partijen hun handtekening onder het akkoord zetten, kan dat leiden tot meer samenwerking in plaats van een wij/zij-gevoel binnen de gemeenteraad.
Een raadsakkoord is anders dan de 'normale' gemeentepolitiek. De meeste gemeenten kiezen voor een coalitie en een oppositie. De coalitie is een kleine groep partijen die samen een meerderheid vormen in de gemeenteraad. Zij komen dan met een eigen lijst met doelen voor de komende vier jaar, zonder dat alle partijen over die lijst mee mogen denken. De partijen die niet meedenken over de lijst met afspraken, vormen de oppositie.
Om een raadsakkoord te laten lukken, is het belangrijk dat de verschillen tussen de partijen niet té groot zijn.
Asiel
Niet alleen Lissers moeten een dak boven hun hoofd krijgen, ook asielzoekers moeten worden opgevangen in Lisse. Dat zeggen het Rijk en de provincie Zuid-Holland. De Lissese partijen lijken daar allemaal mee akkoord te gaan, al is de ene partij wat minder enthousiast dan de ander.
Winnaars Nieuw Lisse en VVD staan overduidelijk niet te springen om asielzoekers op te vangen in Lisse. Nieuw Lisse spreekt zich openlijk uit tegen de Spreidingswet, maar geeft wel toe dat er een wettelijke verplichting is om asielzoekers op te vangen. Voor de VVD geldt hetzelfde: de partij is terughoudend, ’tenzij wettelijk opgedragen’.
Pro is aan de andere kant vóór een azc in Lisse en ook het CDA en D66 willen dat Lisse de Spreidingswet uitvoert. De SGP ziet liever samenwerkingen met andere gemeenten, maar erkent wel de Spreidingswet.
Belastingen
Lisse heeft de afgelopen jaren na lange tijd de financiën weer langzaam op de rit gekregen. Daarom is volgens Nieuw Lisse de tijd rijp om de hondenbelasting af te schaffen, al heeft geen enkele andere partij daar recentelijk iets over gezegd. Of het Nieuw Lisse als grote winnaar van de verkiezingen lukt om de belofte door te drukken, is dus nog maar de vraag.
VVD, CDA, D66 en de SGP hebben wel een mening over een andere belasting: de OZB (Onroerendezaakbelasting). Dat is een belasting voor eigenaren van huizen, bedrijfspanden en stukken grond. De OZB was in 2024 een groot onderwerp van discussie in Lisse, omdat wethouder Kees van der Zwet de belasting met 10% wilde verhogen. VVD, CDA, D66 en de SGP willen nu een nieuwe discussie uit de weg gaan: de OZB mag volgens hen alleen verhoogd worden met het inflatiepercentage.
Tot slot wil de VVD samen met Pro en SGP de externe inhuur van experts door de gemeente verminderen. De externe inhuur zou veel geld kosten volgens de partijen. Nieuw Lisse heeft recentelijk niets gezegd over deze inhuur, dus is het afwachten of dat doel ook echt in het raadsakkoord komt te staan.
Andere knelpunten
De keuze voor een raadsakkoord in Lisse lijkt logisch, want over de meeste onderwerpen zijn de politieke partijen het met elkaar eens. Er moeten meer huizen bij, een azc is onvermijdelijk en aan de financiën kan alleen op kleine punten gesleuteld worden.
Daarnaast, nog niet genoemd: de meeste partijen vinden dat de participatie met inwoners beter moet, dat de wijkagent zichtbaarder moet zijn, dat er meer zonnepanelen op daken moeten komen en dat fietsers in het verkeer beter beschermd moeten worden. Invulwerk in het raadsakkoord, lijkt het.
Het is afwachten tot verkenners Paul de Bruijn en Marvin Polak met het eerste nieuws komen. Zij kunnen, wat betreft Nieuw Lisse, daarna door als formateurs. Sinds 3 april voeren zij al gesprekken met alle partijen.
Verantwoording
Dit overzicht is gebaseerd op de meest recente uitingen van politieke partijen over de gekozen onderwerpen. Veel informatie komt uit de verkiezingsprogramma's van de partijen. Op plekken waar informatie miste in het verkiezingsprogramma, is gezocht naar de meest recente uiting van een politieke partij over dat onderwerp.
